Skip to main content

Rozdział 5 - Umiejętności w zakresie łączności kryzysowej

Wprowadzenie

Operator łączności kryzysowej musi dołożyć wszelkich starań, aby każda wiadomość dotarła do właściwego odbiorcy - szybko, dokładnie i bez zbędnych komplikacji. Na zdolność do osiągnięcia tego celu wpływa wiele czynników, w tym własne umiejętności operatorskie, zastosowana metoda łączności, różnego rodzaju zakłócenia, umiejętności odbiorcy, współpraca innych osób oraz dostępność odpowiednich zasobów.

Łączność o znaczeniu życia i śmierci nie jest częścią naszej codzienności. Większość tego, co mówimy i robimy każdego dnia, nie ma potencjału, aby znacząco wpłynąć na życie lub mienie setek czy tysięcy ludzi. W sytuacji kryzysowej każda wiadomość może mieć ogromne, często niezamierzone konsekwencje. Niejasna wiadomość - lub taka, która zostanie zmieniona, opóźniona, dostarczona do niewłaściwej osoby albo niedostarczona w ogóle - może mieć katastrofalne skutki.

Słuchanie

Słuchanie stanowi co najmniej 50% procesu komunikacji. Należy zdyscyplinować się, aby skupić się na zadaniu i wyeliminować rozpraszacze. Jeśli uwaga zostanie odwrócona w niewłaściwym momencie, możesz przeoczyć kluczową wiadomość. Słuchanie oznacza także unikanie niepotrzebnych transmisji. Jak powiedział ktoś mądry: „Człowiek ma dwoje uszu i jedne usta — powinien więc słuchać dwa razy więcej, niż mówić.” Podczas gdy po raz czwarty w ciągu godziny pytasz „Kiedy dotrą łóżka?”, ktoś inny w sytuacji zagrożenia życia może nie być w stanie wezwać pomocy.

Czasami zadanie słuchania jest utrudnione przez hałas. Możesz pracować w głośnym otoczeniu, sygnał może być słaby lub inne stacje mogą powodować zakłócenia. W takich przypadkach pomocne jest użycie słuchawek, które ograniczają hałas z otoczenia i ułatwiają koncentrację na sygnale radiowym. Każdy doświadczony uczestnik dużych akcji ratunkowych potwierdzi, że słuchawki są jednym z podstawowych elementów wyposażenia w działaniach łączności kryzysowej. Przetwarzanie sygnału cyfrowego (DSP), filtry oraz inne technologie mogą również pomóc w redukcji zakłóceń.

Technika używania mikrofonu

Nawet tak prosta czynność jak prawidłowe trzymanie mikrofonu może znacząco wpłynąć na zrozumiałość przekazu. Dla uzyskania optymalnych rezultatów trzymaj mikrofon blisko policzka, lekko z boku ust. Mów w poprzek mikrofonu, a nie bezpośrednio do niego -zmniejszy to szumy oddechu oraz efekt „wybuchowych” spółgłosek, które mogą maskować mowę.

Mów normalnym, wyraźnym i spokojnym głosem. Podnoszenie głosu lub krzyczenie może prowadzić do przesterowania i zniekształceń, a nie zwiększy głośności po stronie odbiorcy. Mów w naturalnym tempie - pośpiech może powodować niewyraźną i trudną do zrozumienia mowę.

Wymawiaj słowa starannie, dbając o artykulację każdej sylaby i dźwięku. Radiostacje powinny być ustawione tak, aby normalny głos z odległości około 5 cm od mikrofonu zapewniał pełną modulację. Jeśli czułość mikrofonu jest ustawiona tak wysoko, że pełną modulację można osiągnąć, trzymając go na kolanach, będzie on również zbierał zbędne dźwięki z otoczenia, które mogą zagłuszyć lub zniekształcić twój głos.

Dobrym wyborem jest mikrofon z redukcją szumów, który eliminuje niemal wszystkie niepożądane dźwięki tła i jest dostępny zarówno w wersji ręcznej, jak i nagłownej.

Mikrofony nagłowne stają się coraz tańsze i popularniejsze, jednak należy wybierać modele z charakterystyką kardioidalną lub innym elementem redukującym hałas. Wiele tanich mikrofonów posiada charakterystykę dookólną i zbiera zbędne dźwięki.

Nie zaleca się stosowania transmisji sterowanej głosem (VOX) w łączności kryzysowej. Zbyt łatwo o przypadkowe nadanie dźwięków z otoczenia lub komentarzy operatora, co może spowodować zakłócenie pracy sieci. Zamiast tego należy używać przycisku ręcznego lub nożnego.

Podczas pracy przez przemiennik należy odczekać chwilę między naciśnięciem przycisku nadawania, a rozpoczęciem mówienia. W systemie mogą występować różne opóźnienia, w tym czas dekodowania CTCSS oraz narastania sygnału nadajnika. Niektóre przemienniki posiadają także krótki timer zapobiegający przypadkowemu załączaniu przez zakłócenia. Chwila zwłoki pozwala również radiotelefonom przenośnym wyjść z trybu oszczędzania energii. Dodatkowe opóźnienie jest konieczne w systemach połączonych przemienników, aby umożliwić wszystkim ogniwom rozpoczęcie transmisji. Krótkie odczekanie po włączeniu nadawania zapewnia przekazanie całej wiadomości i zapobiega konieczności jej powtarzania.

Na koniec - rób nieco dłuższe przerwy między transmisjami, jeśli istnieje możliwość, że inne stacje mają do przekazania pilne informacje. Wystarczy odliczyć w myślach „jeden, jeden tysiąc”.

Zwięzłość i jasność

Każda wiadomość powinna zawierać wyłącznie informacje niezbędne do jej jasnego i dokładnego przekazania. Informacje zbędne mogą rozpraszać odbiorcę i prowadzić do błędnej interpretacji. Jeśli jesteś autorem wiadomości i możesz pominąć słowo bez zmiany jej znaczenia - pomiń je. Jeśli opis przedmiotu nie wnosi nic do zrozumienia treści - pomiń go. Unikaj skrótów typu „nie ma”, „nie jest” - mogą być łatwo błędnie zrozumiane. Jeśli wiadomość przygotował ktoś inny, współpracuj z autorem, aby ją skrócić.

Twoje transmisje powinny być rzeczowe i profesjonalne - jak w przypadku dyspozytorów policji, straży pożarnej czy kontrolerów ruchu lotniczego. Nie komentuj, ani nie prowadź rozmów towarzyskich. Sieć kryzysowa nie jest miejscem na nieistotne rozmowy.

Mów dokładnie to, co masz na myśli. Używaj konkretnych określeń, aby przekazać precyzyjne znaczenie. Nie mów „to miejsce, o którym rozmawialiśmy”, gdy masz na myśli „Szkołę Richards'a”. Nieprecyzyjny język może prowadzić do nieporozumień.

Przekazuj jedną pełną informację na raz. Łączenie różnych tematów w jednej wiadomości może powodować zamieszanie. Jeśli przesyłasz listę potrzebnej żywności, nie łącz jej z prośbą o worki z piaskiem - takie informacje mogą być kierowane do różnych odbiorców.

Prosty język

Krótkofalowcy często używają specjalistycznego żargonu i terminologii technicznej. W codziennej pracy zazwyczaj się rozumiemy, a ewentualne nieporozumienia nie mają większego znaczenia. W sytuacji kryzysowej może być inaczej - źle zrozumiana wiadomość może kosztować czyjeś życie.

Nie wszyscy uczestnicy działań będą rozumieli nasz slang. Nawet terminy używane przez krótkofalowców mogą różnić się regionalnie, a osoby spoza środowiska nie będą ich znały.

Z tych powodów wszystkie wiadomości podczas działań kryzysowych powinny być przekazywane prostym językiem. Należy unikać sygnałów „Q” (z wyjątkiem CW lub komunikacji międzynarodowej przy barierze językowej), kodów „10” i podobnych skrótów. Wyjątek stanowią standardowe zwroty proceduralne stosowane w sieciach łączności.

Unikaj słów o silnym ładunku emocjonalnym. Zamiast mówić „straszliwe zniszczenia i ludzie rozerwani na kawałki”, powiedz „poważne uszkodzenia i ciężkie obrażenia”.

Kontroluj tempo mówienia - zbyt szybka mowa utrudnia zrozumienie.

Fonetyka

Niektóre słowa w wiadomości mogą nie zostać od razu zrozumiane. Może to dotyczyć nietypowej nazwy miejsca, takiej jak „Franconia”, lub rzadko spotykanego nazwiska, takiego jak „Smythe.” Najlepszym sposobem, aby upewnić się, że zostaną one poprawnie zrozumiane, jest ich przeliterowanie. Problem polega na tym, że jeśli przeliterujesz słowo, używając jedynie liter, nadal może ono zostać źle zrozumiane, ponieważ wiele liter brzmi podobnie na drugim końcu łącza radiowego. „Z” i „C” w amerykańskiej odmianie języka angielskiego są tego dobrym przykładem. Z tego powodu operatorzy łączności radiowej często używają „fonetyki.” Powinieneś ustalić, który alfabet fonetyczny jest powszechnie stosowany w Twoim obszarze, i go używać.

Aby ograniczyć prośby o powtórzenie słów, używaj fonetyki zawsze wtedy, gdy słowo ma nietypową lub trudną pisownię albo może zostać łatwo źle zrozumiane. Nie literuj powszechnie używanych słów, chyba że stacja odbierająca poprosi cię o to. W niektórych przypadkach może ona poprosić o fonetyczne przeliterowanie powszechnego słowa w celu wyjaśnienia nieporozumień dotyczących odebranej treści. Standardową praktyką jest najpierw wypowiedzenie słowa, następnie powiedzenie „literuję”, a potem przeliterowanie go fonetycznie. Dzięki temu stacja odbierająca wie, że za chwilę przeliterujesz słowo, które właśnie usłyszała.

W powszechnym użyciu znajduje się kilka różnych alfabetów fonetycznych, jednak większość krótkofalowców oraz służb bezpieczeństwa publicznego używa alfabetu fonetycznego ITU, a inni korzystają z alfabetów wojskowych. Wielu krótkofalowców lubi tworzyć własne odpowiedniki fonetyczne, zwłaszcza jako pomoc w zapamiętywaniu znaków wywoławczych, często z humorystycznym efektem. Taka praktyka nie ma miejsca w łączności kryzysowej. W trudnych warunkach nietypowe słowa fonetyczne również mogą zostać źle zrozumiane. Musimy mieć pewność, że to, co mówimy, jest zawsze interpretowane dokładnie tak, jak zamierzono — dlatego większość profesjonalnych operatorów łączności stosuje standaryzowaną fonetykę.

Alfa, Bravo, Charlie, Delta, Echo, Foxtrot, Golf, Hotel, India, Juliet, Kilo, Lima, Mike, November, Oscar, Papa, Quebec, Romeo, Sierra, Tango, Uniform, Victor, Whiskey, X-ray, Yankee oraz Zulu.

Zwroty proceduralne (ang. pro-words)

Pro-words, nazywane „pro-signs” podczas nadawania alfabetem Morse’a lub w trybach cyfrowych, są terminami proceduralnymi o określonym znaczeniu („pro” jest skrótem od „proceduralny”). Są one używane w celu zaoszczędzenia czasu oraz zapewnienia, że wszyscy dokładnie rozumieją przekazywaną treść.

Niektóre pro-words są używane w komunikacji ogólnej, inne podczas nadawania i odbioru formalnych wiadomości. Sposób użycia i znaczenie niektórych pro-words w innych służbach, takich jak policja, straż pożarna czy wojsko, mogą różnić się od ich zastosowania w łączności amatorskiej.

Krótkofalowcy powinni skonsultować się z doświadczonymi operatorami łączności kryzysowej w swoim rejonie, aby ustalić, czy pro-words są używane oraz jakie mają znaczenie w lokalnej praktyce.

Znaki taktyczne

Jeżeli jest to prawnie dozwolone w Twoim kraju, taktyczne znaki wywoławcze mogą identyfikować lokalizację stacji lub jej przeznaczenie podczas danego wydarzenia, niezależnie od tego, kto obsługuje stację. Jest to ważna koncepcja. Taktyczny znak wywoławczy umożliwia nawiązanie łączności ze stacją bez znajomości znaku wywoławczego operatora. Praktycznie eliminuje to zamieszanie podczas zmian dyżurów lub w stacjach obsługiwanych przez wielu operatorów.

Taktyczne znaki wywoławcze powinny być stosowane we wszystkich sieciach łączności kryzysowej oraz podczas wydarzeń służby publicznej, jeżeli uczestników jest więcej niż tylko kilku. Jeżeli taki znak jeszcze nie istnieje, stacja kierująca siecią (NCS) może przydzielić taktyczny znak wywoławczy w momencie „otwarcia” każdej lokalizacji. Taktyczne znaki wywoławcze zazwyczaj zawierają informacje o lokalizacji lub przeznaczeniu. Często pomocne jest, gdy taktyczne znaki wywoławcze mają znaczenie odpowiadające sposobowi, w jaki obsługiwana instytucja identyfikuje daną lokalizację lub funkcję.

Aby były skuteczne, taktyczne znaki wywoławcze, po ich przydzieleniu, powinny być używane konsekwentnie (tzn. nie używaj „EOC” raz, a „Command” następnym razem). Lista taktycznych znaków wywoławczych oraz przypisanych do nich lokalizacji lub funkcji powinna być udostępniona wszystkim, którzy mogą nawiązywać łączność z daną lokalizacją lub funkcją lub odbierać od niej wywołania.

Wywołanie przy użyciu znaku taktycznego

Jeżeli znajdujesz się w punkcie „Pomoc 3” podczas sieci kierowanej i chcesz skontaktować się ze stacją kierującą siecią, powinieneś powiedzieć „Siec, Pomoc 3” lub, w bardziej zdyscyplinowanych sieciach (gdy NCS uważnie nasłuchuje), po prostu „Pomoc 3”. Jeżeli masz ruch alarmowy, powinieneś powiedzieć „Pomoc 3, łączność alarmowa”, a w przypadku ruchu pilnego „Pomoc 3, łączność priorytetowa”. Zauważ, że w ten sposób szybko przekazałeś wszystkie niezbędne informacje, nie używając żadnych zbędnych słów.

Jeżeli masz ruch przeznaczony dla konkretnej lokalizacji, takiej jak Remiza 5, powinieneś powiedzieć „Pomoc 3, łączność priorytetowa dla Remiza 5.” Informuje to NCS o wszystkim, co jest potrzebne do prawidłowego skierowania wiadomości. Jeżeli nie ma innego oczekującego ruchu, NCS wywoła następnie Remizę 5, mówiąc „Remiza 5, wywołaj Pomoc 3 dla łączności priorytetowej”. Zauważ, że jak dotąd nie użyto żadnych znaków wywoławczych.

Identyfikacja stacji

Oprócz spełnienia wymagań przepisów krajowej administracji dotyczących służby amatorskiej, prawidłowa identyfikacja stacji jest niezbędna dla zapewnienia sprawnego działania sieci. W Stanach Zjednoczonych przepisy służby amatorskiej wymagają identyfikacji co dziesięć minut podczas prowadzenia łączności oraz na końcu ostatniej transmisji. W okresach wzmożonej aktywności w sieciach taktycznych łatwo zapomnieć, kiedy ostatnio dokonano identyfikacji, jednak identyfikowanie się po każdej transmisji powoduje stratę cennego czasu. Należy upewnić się, że przestrzegasz przepisów krajowej administracji dotyczących identyfikacji oraz lokalnych procedur krótkofalarskich w zakresie identyfikacji podczas używania taktycznych znaków wywoławczych.

Nawyki, których należy unikać
  • myślenia na głos podczas nadawania

  • sporów lub krytyki na antenie

  • krzyczenia do mikrofonu

  • niestandardowej fonetyki

  • identyfikowania się przy każdym naciśnięciu przycisku nadawania (PTT)

  • używania kodów „10”, sygnałów „Q” w fonii lub żargonu

  • nadawania bez wcześniejszego przygotowania wiadomości

  • prowadzenia rozmów w celu „zabicia czasu”