Skip to main content

Rozdział 8 - Operacje sieci w sytuacjach kryzysowych

Czym jest sieć kryzysowa?

Celem każdej sieci jest zapewnienie uporządkowanej łączności w grupie stacji. Sieć „kryzysowa” to grupa stacji zapewniających łączność jednej lub większej liczbie wspieranych instytucji albo ogółowi społeczeństwa w sytuacji zagrożenia komunikacyjnego. Sieć kryzysowa może mieć charakter formalny lub nieformalny - w zależności od liczby uczestników i natężenia ruchu.

Formaty sieci - sieci kierowane (formalne)

W sieci kierowanej stacja kontrolna sieci (NCS) organizuje i kontroluje całość działań. Stacja, która chce wywołać inną lub przekazać wiadomość, musi najpierw uzyskać zgodę NCS. Ma to na celu obsługę komunikatów o wyższym priorytecie w pierwszej kolejności oraz zapewnienie uporządkowanego przepływu informacji. Sieci kierowane najlepiej sprawdzają się przy dużej liczbie uczestników. (Nie należy mylić „sieci formalnych” z „wiadomościami formalnymi” —- nie ma między nimi bezpośredniego związku).

Formaty sieci - sieci otwarte (nieformalne)

W sieci otwartej obecność NCS jest opcjonalna. Stacje mogą wywoływać się bezpośrednio. Jeśli NCS jest obecna, zazwyczaj sprawuje minimalną kontrolę, interweniując jedynie przy wzroście ruchu lub w celu rozwiązania problemów i utrzymania płynności pracy. Sieci otwarte stosuje się najczęściej przy niewielkiej liczbie stacji i małym natężeniu ruchu.

Rodzaje sieci kryzysowych

Sieci mogą pełnić różne funkcje, a dane zdarzenie może wymagać jednej lub kilku sieci każdego typu. Przy niewielkich działaniach wszystkie funkcje mogą być realizowane w jednej sieci.

  • Sieć ruchukomunikatów (ang. Traffic Net)
    Obsługuje sformatowane wiadomości pisemne pomiędzy lokalizacjami wspieranej instytucji lub pomiędzy innymi sieciami. W działaniach kryzysowych może obsługiwać większość wiadomości. Wiadomości do lub spoza obszaru działań mogą być przekazywane do innej sieci obsługującej ruch dalekosiężny. Sieci HFKF umożliwiają dodatkowe szkolenie w obsłudze ruchu.

  • Sieć taktyczna (ang. Tactical Net)
    Obsługuje podstawową łączność operacyjną na miejscu zdarzenia, np. dla instytucji, monitorowania pogody, poziomu rzek itp., zwykle bez konieczności użycia formalnych komunikatów pisemnych. Może być tworzona jako podsieć przy dużym natężeniu ruchu.

  • Sieć zasobów lub logistyki (ang. Resource / Logistics Net)
    Służy do przyjmowania zgłaszających się operatorów, przydzielania zadań oraz lokalizowania potrzebnego sprzętu lub osób o określonych kompetencjach. W dużych operacjach może istnieć kilka takich sieci.

  • Sieć informacyjna (ang. Information Net)
    Zazwyczaj sieć otwarta służąca do zbierania i przekazywania informacji o rozwijającej się sytuacji bez nadmiernego ograniczania wykorzystania częstotliwości. NCS (jeśli istnieje) może przekazywać oficjalne komunikaty.

  • Sieć zdrowia i opiekidobrostanu (ang. Health & Welfare, H&W)
    Tam, gdzie przepisy na to pozwalają, obsługuje wiadomości między rodzinami i osobami znajdującymi się w i poza obszarem katastrofy. Najczęściej pracuje w pasmach HF, choć w obszarze działań mogą być używane sieci VHF/UHF jako „wspomagające”.

Zgłaszanie się do sieci kryzysowej

ZgłoszenieIstnieją siędwie (ang. check-in) jest koniecznesytuacje, w dwóchktórych sytuacjach:należy zgłosić swoją obecność w sieci:

  1. przygdy pierwszym dołączeniudołączasz do sieciniej po raz pierwszy,

  2. gdy masz do przekazania wiadomość, pytanie lub informację do przekazaniainformację.

Jeśli jesteś częścią organizacji obsługującej daną sieć, postępuj zgodnie z zasadami zgłaszania się do sieci kierowanej lub otwartej, opisanymi poniżej.

Aby dołączyć do sieci kierowanej,kierowanej, poczekaj naaż wezwanieoperator NCS dopoprosi zgłoszeńo zgłoszenia (ang. check-ins) i stosujzwróć sięuwagę dona ewentualnychewentualne instrukcjidodatkowe (instrukcje, np. „zgłoszenia tylko zez wiadomościamiruchem alarmowymi”)ratunkowym”. W odpowiednim momencie podaj wyłącznie swój znak wywoławczy. Jeśli masz wiadomośćkomunikat —do dodajprzekazania, możesz dodać „z wiadomością”komunikatem”. (ang. with traffic), a wW przypadku wiadomości alarmowejratunkowej —powiedz „z wiadomościąpilnym alarmową”komunikatem ratunkowym”. To samo dotyczy stacji z komunikatów o wysokim priorytecie. Poczekaj na odpowiedźodpowiedź, przedzanim podaniemprzekażesz dalszychwięcej informacji.

Zgłaszanie się do sieci kierowanej bez wezwaniawcześniejszej prośby operatora NCS jest zazwyczaj niewskazane.uznawane za niewłaściwe. Jeśli jednak przez dłuższy czas nie mapojawi wezwania,się taka prośba, możesz popoczekać przerwiena przerwę w pracy sieci i krótko wywołać NCS, np.:

„Net Control,control, SP…W1FN, z wiadomością”komunikatem”.

Aby dołączyć do sieci otwartej, po raz pierwszy, wywołaj krótko NCSstację lubkontrolną w sposób opisany powyżej. Jeśli wydaje się, że nie ma operatora NCS, wywołaj dowolną stację, aby ustalić, ktoczy odpowiadaktoś zapełni sieć.funkcję koordynatora i nawiąż z nią kontakt. Jeśli jesteś już uczestnikiemczęścią sieci i masz wiadomość,wiadomość do przekazania, poczekaj na wolnąaż częstotliwość przedbędzie wywołaniem.wolna, a następnie wywołaj wybraną stację.

Jeśli nie należyszjesteś doczęścią organizacji prowadzącejobsługującej daną sieć, nie zgłaszaj się od razu z ofertą pomocy. Najpierw posłuchaj.przez chwilę nasłuchuj. Upewnij się, że masz coś konkretnego do zaoferowania (np. możliwość dostarczenia wiadomości lokalnie)w swojej okolicy, gdy inni członkowie sieci nie mogą tego zrobić). MożeszJeśli zapytaćrzeczywiście owydaje się, że potrzebna jest pomoc, możesz krótko zapytać, czy działa sieć zasobów i(ang. resource net), a następnie przełączyć się na jejwskazaną częstotliwość. Jeśli nie, złóż krótką ofertę pomocy operatorowi NCS.

ChłodneNie przyjęciezdziw się, jeśli twoja oferta pomocy zostanie przyjęta z rezerwą. Zazwyczaj nie jest niczymto osobistym.nic Kierownictwoosobistego. sieciSieci woliłączności awaryjnej działają w poważnych sytuacjach. Osoby zarządzające łącznością kryzysową najczęściej wolą współpracować z osobamioperatorami o znanych kwalifikacjach.kwalifikacjach Możeszi doświadczeniu. Mogą nie znać Twoich umiejętności ani uprawnień. Czasem możesz zostać przydzielony jakodo pomocnik,roli protokolantpomocniczej, np. do prowadzenia zapisu lub łącznikjako -łącznik. wartoJeśli skorzystaćotrzymasz taką możliwość – skorzystaj z takiejniej. okazji.To cenne doświadczenie i dobra okazja do poznania zespołu. Jeszcze lepiej – zaangażuj się w lokalną grupę łączności kryzysowej już teraz, zamiast czekać na kolejne zdarzenie.

Przekazywanie wiadomości

Jeśli zgłosiłeśpodczas wiadomość,zgłoszenia NCSdo możesieci poprosićpoinformowałeś operatora NCS, że masz wiadomość do przekazania, prawdopodobnie poprosi Cię on o jej„wymienienie wyszczególnienieruchu” wraz z miejscemjego docelowymprzeznaczeniem i priorytetem. NastępniePo skierujeprzekazaniu cięlisty operator NCS wskaże, do odpowiedniejktórej stacji -w sieci należy przesłać każdą z wiadomości – na częstotliwości sieci lub innej,na innej częstotliwości, aby nie blokować kanału.pracy Zawszesieci. sprawdź,Przechodząc na inną częstotliwość w celu przekazania wiadomości, zawsze sprawdź wcześniej, czy częstotliwośćnie jest wolnaona przedzajęta.

rozpoczęciem

Gdy nadawania.operator NCS poprosi o przekazanie wiadomości, standardową procedurą jest polecenie stacji odbierającej, aby wywołała stację nadającą.

„Wbijanie się” do sieci

Jeśli sieć jest w trakcie pracy, a masz wiadomośćdo alarmowąprzekazania podczaspilny pracykomunikat ratunkowy, może być konieczne włączenie się do niej w trybie „break”. Procedury mogą się różnić w zależności od sieci, możeszjednak byćnajczęściej zmuszonynależy do jej przerwania. Najczęściej robi się to, czekającpoczekać na przerwę między transmisjami i mówiąc:

powiedzieć:

„Break, SP…”

PB2T”.
Operator

NCS odpowie:

„SP…,PB2T, nadawaj”

, a Ty:

Ty
odpowiadasz:

„SP…PB2T z wiadomościąpilnym alarmową”komunikatem ratunkowym.”

Opuszczanie sieci

Zawsze poinformuj NCSoperatora oNCS, opuszczeniugdy sieciopuszczasz -sieć – nawet jeśli tylko na krótko.kilka minut. Jeśli operator NCS będzie przekonany, że nadal uczestniczysz w pracy sieci, może zaniepokoić się Twoją niewyjaśnioną nieobecnością. W przeciwnymefekcie razie Twoja nieobecnośćktoś może wywołaćzostać niepotrzebneniepotrzebnie działaniawysłany, sprawdzające.aby sprawdzić, czy nic Ci się nie stało.

PowodyIstnieją opuszczenia:trzy powody opuszczenia sieci:

  1. Zamknięcie miejsca pracy stacji
    Jeśli operator NCS polecił zamknięcie lokalizacji -lokalizacji, potwierdź polecenie i podajzakończ pracę, podając swój znak taktyczny (jeśli go używasz) oraz wywoławczyznak wywoławczy.
    Jeśli decyzja o zamknięciu została podjęta przez lokalnego przedstawiciela władz, poinformuj, że lokalizacja została zamknięta, podaj imię, nazwisko oraz funkcję osoby wydającej polecenie i zakończ pracę w ten sam sposób. Długie pożegnania niepotrzebnie zajmują czas pracy sieci i nie są profesjonalne.

  2. przerwaPrzerwa bezw zmianypracy (brak operatora -zastępczego)
    Poinformuj poinformujoperatora oNCS, czasieże nieobecnościbędziesz nieobecny przez określony czas, podaj powód i zakończ, podając swój znak taktyczny (jeśli go używasz) oraz znak wywoławczy.

  3. przekazaniePrzekazanie stanowiska innemu operatorowi
    Poinformuj -operatora NCS, że przekazałeś stację innemu operatorowi (podaj jego imię oraz znak wywoławczy) i że opuszczasz sieć. Zakończ, podając swój znak taktyczny (jeśli go używasz) oraz znak wywoławczy.

Należy również pamiętać o dwóch szczególnych sytuacjach. Jeśli ktośosoba nakażeuprawniona, np. funkcjonariusz Policji, poleci Ci przeniesienie stacji -– zróbwykonaj topolecenie natychmiast i bez dyskusji. PoinformujO sytuacji poinformuj operatora NCS przy pierwszejnajbliższej możliwości.możliwej okazji.

Jeśli zostanieszosoba poproszonyuprawniona opoleci wyłączeniewyłączyć radiaradio -lub powstrzymać się od nadawania, wykonaj polecenie natychmiast i niebez nadawaj,zadawania dopókipytań. nieNie uzyskaszinformuj zgody.

operatora
NCS
do
momentu
ponownego
uzyskania
zgody

Zwyklena nadawanie i możliwości bezpiecznego przekazania informacji. Zazwyczaj istnieje dobryważny powód takiej prośby.decyzji Może– może to być kwestia bezpieczeństwa albo potencjalnelub zagrożenie, takie jak np. ładunekobecność wybuchowy,ładunku wybuchowego, który możemógłby zostać uruchomionyzdetonowany przez energię RF.fal radiowych.

Warstwy sieci

SystemySieci sieciowełączności są często wielowarstwowezorganizowane dlawarstwowo, większejaby efektywności.zwiększyć efektywność ich działania. Niektóre obsługująsieci ruchsą lokalny,przeznaczone do przekazywania wiadomości w obrębie określonego obszaru, a inne ruchdo przychodzącyobsługi iwiadomości wychodzący.kierowanych poza ten obszar lub do niego przychodzących. Można to porównać do systemu dróg:dróg. wiadomościWiadomości lokalne trafiają(jak samochody) są przekazywane bezpośrednio (drogipomiędzy lokalne),punktami adocelowymi dalekosiężnew przechodzą przezramach sieci regionalne i ogólnokrajowelokalnych (drogilokalne krajowe,drogi). autostrady),Gdy powiadomość czymmusi wracajątrafić do odległego miasta, przekazuje się ją do sieci lokalnychregionalnej (droga krajowa), a jeśli odległość jest jeszcze większa – do sieci dalekiego zasięgu (autostrada). Po dotarciu w miejscurejon docelowym.docelowy wiadomość jest ponownie przekazywana do sieci regionalnej, a następnie lokalnej, w celu jej dostarczenia.

Sieci inne niż foniczne

Sieci kryzysowe mogą korzystać także z innych trybów niż fonia. CW od dawna obsługuje formalny ruch dalekosiężny i może być bardzo wydajna. Radio pakietowe na VHF/UHF bywa używane lokalnie tam, gdzie wymagana jest dokładność i zapis wiadomości. Tryby HF, takie jak AMTOR i PACTOR, stosuje się na długich trasach. Coraz częściej testuje się również PSK31.

Sieci CW są zwykle kierowane. Sieci pakietowe, ze względu na automatyczny charakter store-and-forward, najczęściej działają jako otwarte - bez NCS.

Istnieją dwa systemy, które zyskały znaczną uwagę wielu grup łączności kryzysowej i oferują możliwości cyfrowej obsługi wiadomości:

WinLink 2000 automatyczny system łączący transmisję radiową i internetową, umożliwiający szybkie i bezproblemowe przesyłanie wiadomości e-mail do stacji w dowolnym miejscu na Ziemi. W większości sytuacji kryzysowych stacje na obszarze dotkniętym zdarzeniem będą mogły połączyć się z węzłem WinLink 2000 PACTOR znajdującym się poza tym obszarem, co pozwoli na kontakt ze światem zewnętrznym.

Nowszym rozwiązaniem jest cyfrowy protokół transmisji głosu i danych D-Star, opracowany w wyniku badań Japan Amateur Radio League (JARL). Jest to standard transmisji radiowej i pakietowej, który jest obecnie szeroko wdrożony i oferowany przez dużego producenta sprzętu radiowego. Radiostacje kompatybilne z D-Star są dostępne na amatorskich pasmach VHF, UHF oraz mikrofalowych. Oprócz protokołu transmisji radiowej, D-Star oferuje również łączność sieciową, umożliwiając podłączenie radiostacji do Internetu lub innych sieci. System zapewnia także możliwość kierowania strumieni danych głosowych lub pakietowych bezpośrednio do określonych znaków wywoławczych.

Ćwicz i szkol się z wykorzystaniem trybów cyfrowych tak samo, jak w przypadku każdego innego rodzaju emisji

Jak przeprowadzić szkolenie sieci w D-Star lub Winlink? Tryby cyfrowe często nie działają w czasie rzeczywistym w trybie „klawiatura-do-klawiatury”, a dostarczenie wiadomości do miejsca przeznaczenia może zająć trochę czasu. Dlatego każda próba przeprowadzenia „konwencjonalnej” sieci musi odbywać się w znacznym spowolnieniu. Jednak bez poświęcenia na to czasu członkowie sieci nie będą wiedzieć, kto jest aktywny i operacyjny, czy sprzęt działa prawidłowo oraz czy w systemie nie występują żadne błędy. Sytuacja kryzysowa to nie jest moment na sprawdzanie, czy cyfrowe planowanie działa - przetestuj je podczas ćwiczeń lub sieci szkoleniowej, zanim naprawdę będzie potrzebne.